Choć nie są najbardziej widocznym elementem konstrukcji, dźwigary odgrywają kluczową rolę w nowoczesnym budownictwie. To one przenoszą ciężar betonu, stabilizują szalunki i wzmacniają bezpieczeństwo całej konstrukcji. Ich wszechstronność sprawia, że wykorzystuje się je zarówno w dużych inwestycjach infrastrukturalnych, jak i przy mniejszych realizacjach inżynieryjnych.
Dźwigary w systemach szalunkowych stropowych
Najpowszechniej stosuje się je w systemach szalunkowych stropów, gdzie pełnią funkcję nośną pomiędzy podporami. Środkowa część, zwana środnikiem, wykonana jest ze sklejki o grubości 27 mm, a pasy górny i dolny z litego drewna pokrytego farbą ochronną. Takie połączenie materiałów gwarantuje sztywność oraz odporność na odkształcenia.
W praktyce układa się je w równych odstępach, tworząc stabilny ruszt pod płyty szalunkowe. Niewielka masa (około 5,7 kg na metr) usprawnia montaż i demontaż, co znacząco przyspiesza tempo prac na budowie.
Dźwigary w szalunkach ściennych i rusztowaniach
W konstrukcjach pionowych pełnią rolę rygli usztywniających, które rozkładają nacisk betonu na całą powierzchnię szalunku. Dzięki zachowaniu idealnej geometrii mogą być użytkowane wielokrotnie bez utraty właściwości nośnych.
W systemach rusztowań stanowią podstawę podestów roboczych, zapewniając stabilność i bezpieczeństwo pracy. Ich gęstość, wynosząca około 450 kg/m³, pozwala uzyskać połączenie wytrzymałości i elastyczności niezbędnej przy dynamicznych obciążeniach.
Dźwigary w konstrukcjach tymczasowych
Tego typu elementy są również nieocenione przy tworzeniu konstrukcji tymczasowych: mostków, przejść dla pieszych czy zadaszeń ochronnych. Modułowa budowa umożliwia ich szybkie zestawianie i demontaż, a to istotne przy krótkich terminach realizacji.
Często stosuje się dodatkowe zabezpieczenia, na przykład plastikowe okucia na końcach, które chronią drewno przed pęknięciami i wydłużają żywotność materiału. W efekcie te same belki mogą być wykorzystywane na wielu budowach przez długie lata.
Najważniejsze zalety dźwigarów na placu budowy
W codziennej pracy użytkownicy doceniają przede wszystkim ich trwałość i prostotę użytkowania. Do najczęściej wymienianych atutów należą:
- Wielokrotne użycie – odpowiednia impregnacja i solidne wykonanie pozwalają na długą eksploatację bez utraty parametrów technicznych.
- Odporność na wilgoć i czynniki atmosferyczne – farba ochronna oraz kleje fenolowe skutecznie zabezpieczają przed degradacją materiału.
- Precyzyjne wymiary – zachowanie identycznej długości i przekroju dźwigarów ułatwia montaż oraz planowanie szalunku.
- Niewielka masa – umożliwia ręczne przenoszenie i szybkie składanie konstrukcji bez użycia ciężkiego sprzętu.
Dzięki tym cechom dźwigary są jednym z najbardziej ekonomicznych rozwiązań w budownictwie, łącząc wysoką wytrzymałość z łatwością obsługi.
Dźwigary w nowoczesnych technologiach budowlanych
Rozwój technik prefabrykacji i montażu konstrukcji betonowych sprawił, że dźwigary znalazły zastosowanie również w nowoczesnych procesach produkcyjnych. Służą jako elementy podpierające formy w zakładach prefabrykacji oraz jako belki pomocnicze przy montażu stropów i konstrukcji tymczasowych.
Ich stabilność wymiarowa, odporność na odkształcenia i możliwość wielokrotnego użycia sprawiają, że stały się nieodłącznym wyposażeniem współczesnych ekip budowlanych.
Choć często pozostają w cieniu bardziej widocznych elementów konstrukcyjnych, to właśnie one zapewniają bezpieczeństwo i precyzję całego procesu budowlanego. Specjaliści z Sklejka Trade podkreślają, że właściwy dobór i konserwacja dźwigarów pozwalają znacząco przedłużyć ich żywotność, a tym samym obniżyć koszty eksploatacji systemów szalunkowych.